Isikhokelo sabaqalayo | Ukulimala kwezemidlalo, iingcali kunye nonyango
Iyeza lezemidlalo liyintsimi ye-multidisciplinary egxile ekusebenzeni ngokomzimba, ukulimala kwe-musculoskelet, ukuvuselelwa okukhuselekileyo kunye nokukhusela ukulimala. Akukhawulelwanga kubadlali bezemidlalo: abantwana, abalolongi bokuzonwabisa, abasebenzi kunye nabantu abadala abakhutheleyo banokufumana ukhathalelo lwamayeza ezemidlalo xa ukulimala okanye inkxalabo yempilo ichaphazela ukunyakaza kunye nokuthatha inxaxheba.
Yintoni amayeza eMidlalo?
Iyeza lezemidlalo yindawo yokunakekelwa kwempilo echaphazelekayo ngokuzivocavoca, umsebenzi womzimba kunye nokulimala okuchaphazela imisipha, amathambo, amalunga, i-tendon kunye nemigqa. Ikwajongana nokuthatha inxaxheba okukhuselekileyo, ukubuyisela kwisimo sangaphambili, izigqibo zokubuyela kwimidlalo kunye nezicwangciso ezijoliswe ekunciphiseni umngcipheko wokwenzakala kwixesha elizayo.
Igama linokulahlekisa kuba ibala lidlulela ngaphaya kwemidlalo ehleliweyo. Imbaleki eneentlungu zedolo, umsebenzi we-warehouse onomonzakalo ogqithisileyo, okwishumi elivisayo one-ankle sprain kunye nomntu omdala obuyela kwi-exercises banokufuna uvavanyo olufanayo lwe-musculoskeletal kunye nemigaqo yokubuyisela.
Iyeza lezemidlalo li-multidisciplinary kunenkqubo enye okanye udidi lwemveliso. Ngokuxhomekeke kwingxaki, ukhathalelo lunokubandakanya ukhathalelo oluphambili okanye ugqirha weyeza lezemidlalo, ugqirha wamathambo, ugqirha womzimba, umqeqeshi wezemidlalo, i-radiologist, i-dietitian okanye enye ingcali eqeqeshiweyo. IZiko leSizwe le-Arthritis kunye ne-Musculoskeletal and Skin Diseases liphawula ukuba ukulimala kwezemidlalo kunokwenzeka kubantu abasebenzayo abangengabadlali bezemidlalo kwaye ngokuqhelekileyo babandakanya inkqubo ye-musculoskeletal system.
Inkcazo elula: iyeza lezemidlalo linceda abantu ukuba bathathe inxaxheba kumsebenzi womzimba ngokukhuselekileyo ngokunokwenzeka ngokuvavanya ukulimala, ukulungelelanisa unyango, ukukhokela ukubuyisela kunye nokuxhasa ukukhusela ukulimala.
Ngubani onokuFumana kwi-Sports Medicine?
Akukho mfuneko yokuba abantu bakhuphisane ngokomsebenzi ukuze badibane nomboneleli wamayeza ezemidlalo. Umbuzo ofanelekileyo kukuba ingaba intlungu, ukulimala, ukugula okanye ukunciphisa umzimba kuchaphazela umsebenzi, uqeqesho, umsebenzi okanye ukunyakaza kwansuku zonke.
Ukulimala kweMidlalo eqhelekileyo kunye neeMeko
Ababoneleli bamayeza ezemidlalo bavavanya zombini ukulimala ngokukhawuleza kunye neemeko eziphuhliswa ngokuthe ngcembe. Iimpawu zodwa azichongi ngokuthembekileyo isakhiwo esonzakeleyo, ngoko ke iingxaki eziqhubekayo okanye ezinzima kufuneka zihlolwe ngumsebenzi wezempilo oqeqeshiweyo.
Ukwenzakala Okumandundu kwezeMidlalo
Ukwenzakala okumandundu kwenzeka ngesiquphe, umzekelo emva kokuwa, ungquzulwano, utshintsho olukhawulezileyo lwecala okanye ukuhla ngendlela engafanelekanga. Imizekelo eqhelekileyo ibandakanya i-sprains, i-muscle strains, i-dislocations, i-fractures kunye ne-ligament okanye i-tendon iinyembezi.
- I-Ankle kunye ne-knee sprains: Ukulimala kwe-ligament ngobunzima obususela ekululekeni okuncinci ukuya ekugqibeleni ukukrazula.
- Izihlunu: Ukulimala okubandakanya isihlunu okanye iyunithi ye-muscle-tendon.
- Dislocations: Ukwenzakala okudityanisiweyo okudinga uvavanyo olukhawulezileyo lobuchwephesha kwaye akufuneki kuphinde kubekwe endaweni ngumntu ongaqeqeshwanga.
- Iifractures: ukulimala kwamathambo okunokufuna immobilization, ukunciphisa okanye ukulungiswa kokuhlinzwa ngokuxhomekeke kwipatheni.
Ukusetyenziswa ngokugqithisileyo kunye noKuphindaphinda-Ukwenzakala komthwalo
Ukonzakala ngokugqithisileyo kukhula ngokuhamba kwexesha xa ukulayisha okuphindaphindiweyo kudlula amandla omzimba okubuyisela kunye nokuziqhelanisa. Ukunyuka ngokukhawuleza komthamo woqeqesho, ukuchacha ngokwaneleyo, iingxaki zobugcisa, izixhobo ezingafanelekanga okanye ukulimala kwangaphambili kunokufaka isandla.
Imizekelo ibandakanya ezinye iintlobo ze-tendinopathy, ukulimala koxinzelelo, i-medial tibial stress syndrome, intlungu ye-patellofemoral kunye nehlombe elinxulumene nomsebenzi okanye intlungu ye-elbow. Ukuphumla bodwa kunokunciphisa iimpawu okwethutyana, kodwa isicwangciso esipheleleyo sinokujongana nomthwalo woqeqesho, amandla, ukunyakaza kunye nokubuyela okuqhubekayo kumsebenzi.
Ukwenzakala kwiMbali yeNgingqi yoMzimba
| Ummandla womzimba | Imizekelo eqhelekileyo kuvandlakanywa | Ujoliso olunokwenzeka |
|---|---|---|
| Idolo | Ukulimala kwe-Ligament, ukulimala kwe-meniscal, intlungu ye-patellofemoral, i-tendinopathy | Ukuzinza, ukuvuvukala, uluhlu lwentshukumo, amandla kunye nendlela yokusebenza |
| Igxalaba | Ukungazinzi, ukulimala kwe-rotator cuff, ukulimala kwe-labral, intlungu egqithisileyo | Ukunyakaza, amandla, ukuzinza ngokubambisana kunye nokulayisha okuthe ngqo kwezemidlalo |
| Unyawo kunye neqatha | I-Ankle sprain, ukulimala kwe-tendon, ukulimala koxinzelelo, ukungazinzi | Ukukwazi ukuthwala ubunzima, ukuvuvukala, ukulungelelanisa kunye nokunyakaza okusebenzayo |
| Ingqiniba kunye nesihlahla | I-Tendinopathy, i-sprain, i-fracture, ukulimala okunxulumene nokuphosa | Ukubamba, ukunyakaza, ukuthamba, ipateni yokulayisha kunye neempawu ze-neurologic |
Ngubani osebenza kwiQela lezeMidlalo lezeMidlalo?
Iqela lamayeza ezemidlalo lingabandakanya iingcali ezininzi. Iindima zabo ziyadibana kwezinye iindawo, kodwa imfundo yabo, iilayisensi kunye nobungakanani bomsebenzi wazo zahlukile.
OoGqirha boNyango lwezeMidlalo
Ugqirha weyeza lezemidlalo uvavanya ukulimala okunxulumene nomsebenzi kunye neengxaki zonyango, uyala iimvavanyo ezifanelekileyo, ulungelelanisa unyango olungenalo utyando kwaye unceda ukukhokela izigqibo zokubuyela kumsebenzi. Iindlela zoqeqesho kunye nezihloko zobuchwephesha ziyahluka ngokwamazwe, ngoko ke izigulane kufuneka ziqinisekise ubungqina bomboneleli kunye nomda wokuziqhelanisa.
OoGqirha bamathambo
Oogqirha bamathambo baxilonga kwaye banyange iimeko ze-musculoskeletal kwaye banokwenza utyando xa lubonisiwe. Ukulimala okuninzi kwezemidlalo akudingi ukuhlinzwa, kodwa ukubonisana ngokuhlinzwa kunokufaneleka kwiifractures ezithile, ukungazinzi okuphindaphindiweyo, ukulimala okufudukayo okanye i-tendon ebalulekileyo, i-ligament kunye ne-cartilage umonakalo.
Iingcali zePhysical Therapists kunye nabaqeqeshi be-Athletic
Iingcali zonyango ziphuhlisa iinkqubo zokubuyisela ukubuyisela ukunyakaza, amandla, ukulungelelanisa kunye nomsebenzi. Abaqeqeshi bezemidlalo bahlala bebonelela ngothintelo lokulimala, uvavanyo olukhawulezileyo kunye nenkxaso yokubuyisela kwisimo sangaphambili ezikolweni, amaqela kunye nemibutho yezemidlalo, ngokuxhomekeke kwiimfuno zelayisensi yendawo kunye nokubeka iliso.
Abafundi abafuna uthelekiso olucacileyo lweendima zeklinikhi banokuphinda baphonononge iyeza lezemidlalo kunye nokhathalelo lwamathambo.
Kufunyaniswa Njani Ukwenzakala Kwezemidlalo?
Ukuxilongwa kuqala ngembali yengxaki. Ugqirha unokubuza xa iimpawu ziqala, ukuba kukho ukulimala okuthile, ukuba uqeqesho lusandul 'ukutshintsha njani, yintoni ukunyakaza okwenza iimpawu zibe zibi nakakhulu kwaye ingaba kukho ukulimala kwangaphambili.
Ukwenza umfanekiso awufuneki ngokuzenzekelayo kuyo yonke inzakalo. I-X-rays iluncedo kuninzi olukrokrelekayo ukulimala kwamathambo, ngelixa i-MRI kunye ne-ultrasound inokubonelela ngolwazi malunga nezakhiwo ezikhethiweyo zezicubu ezithambileyo. Uvavanyo olufanelekileyo luxhomekeke kumbuzo weklinikhi, kwaye iziphumo zomfanekiso kufuneka zitolikwe kunye neempawu kunye neziphumo zeemviwo.
Unyango loLwalo lweMidlalo kunye noBuyiselo
Unyango lokulimala kwezemidlalo luxhomekeke kwizicubu ezichaphazelekayo, ubunzima, ixesha ukususela kwingozi, ubudala, isimo sempilo kunye neenjongo zomsebenzi womntu. Isicwangciso esiyimpumelelo asikho malunga nokunciphisa intlungu; kufuneka kwakhona ibuyisele umsebenzi ofanelekileyo kwaye ilawule umngcipheko wokulimala kwakhona.
Ukhathalelo lokuqala kunye noNyango oluQhelekileyo
Ngokulimala okuncinci okuncinci, ingcali yezempilo inokucebisa imilinganiselo yexesha elifutshane njengokuphumla okuhambelanayo, ukusetyenziswa okubandayo, ukunyanzeliswa kunye nokuphakama. Le milinganiselo ayifanelekanga kuyo yonke imeko, kwaye ukubanda akufanele kusetyenziswe ngokuthe ngqo esikhumbeni okanye ixesha elide.
Ngokuxhomekeke kwi-diagnostic, ukunakekelwa kwe-conservative kungabandakanya ukuguqulwa komsebenzi wexeshana, i-brace okanye i-splint, isikhokelo samayeza, umthambo oqhubekayo kunye novavanyo olulandelwayo. Abantu akufuneki bazame ukutyhala iintlungu eziqatha okanye baqhubeke nomsebenzi owenza mandundu ngakumbi ukwenzakala.
Unyango loMzimba kunye nokuBuyela kuMsebenzi
Ukuvuselelwa ngokuqhelekileyo kuqhubela phambili ukusuka kulawulo lweempawu kunye nokunyakaza okukhuselweyo ukuya ekuhambeni, amandla, ukulinganisela, amandla kunye nemisebenzi ethile yezemidlalo. Ukubuyela kwimidlalo kufuneka kusekelwe kwimilinganiselo yokulimala kunye nokusebenza kunomhla wedwa.
Inkqubo eseqongeni inokuquka:
- ukubuyisela intshukumo edibeneyo ekhululekile;
- ukuvuselela amandla kunye nokunyamezela;
- ibhalansi yoqeqesho, ukuhlalisa okanye ulawulo lokutshintsha kwendlela;
- ukwandisa ngokuthe ngcembe umthwalo womsebenzi othile kwezemidlalo;
- iimpawu zokubeka iliso ngexesha nasemva komsebenzi.
Izitofu kunye noNyango loTyando
Ezinye iimeko zinokuthi zithathelwe ingqalelo kwiinaliti okanye utyando emva kovavanyo lweklinikhi. Ukhetho luxhomekeke ekuxilongweni, ubungqina, ukugunyazwa kwemveliso, unyango lwangaphambili kunye nezinto ezithile zesigulane. Akukho sitofu, ukufakelwa okanye ukusebenza kunokuqinisekisa ixesha elithile lokubuyisela okanye isiphumo.
Amabango malunga 'nokuvuselela' okanye unyango olusekwe kwiseli afuna isilumkiso esithile. Ubume bolawulo buyohluka, kwaye i-US FDA ithi unyango lweyeza lokubuyisela aluvunywanga kwiimeko zamathambo ezifana ne-osteoarthritis, i-tendonitis okanye intlungu eqhelekileyo. Izigulane kufuneka zixoxe ngobungqina, imingcipheko, ezinye iindlela kunye nesimo solawulo lwendawo kunye neengcali ezifanelekileyo.
I-Sports Medicine vs Orthopedics: Yintoni uMahluko?
Iyeza lezemidlalo kunye ne-orthopedics ziyadibana, kodwa azifani. Iyeza lezemidlalo lihlala ligxininisa ukulimala okunxulumene nomsebenzi, ukulawulwa kokungabikho kokuhlinzwa, ukuzivocavoca, ukuvuselela kunye nokubuyela ngokukhuselekileyo ekuthatheni inxaxheba. I-Orthopedics igubungela uluhlu olubanzi lweengxaki ze-musculoskeletal kwaye ibandakanya unyango lotyando.
Ihlala inxibelelanisa uxilongo, unyango olungaqhayisiyo, ukubuyisela kwisimo sangaphambili, uthintelo lokwenzakala kunye nezigqibo zokubuyela emsebenzini kubantu abasebenzayo.
Uvavanya isifo se-musculoskelet kunye nokulimala kwaye unikeze unyango olusebenzayo xa utyando lufanelekile.
Isigulane sinokuqala ngononophelo oluphambili okanye ugqirha weyeza lezemidlalo kwaye kamva sithunyelwe kugqirha wamathambo. Kwezinye iimeko, ukukhubazeka okucacileyo, ukukrokrelwa kokwaphuka okukhulu okanye ukungazinzi okukhulu kunokuthethelela kwangaphambili uvavanyo lwamathambo okanye olungxamisekileyo.
UkuThintelwa koLwalo lweMidlalo kunye neNkxaso yokuSebenza
Akukho nkqubo inokuthintela yonke inzakalo, kodwa umngcipheko unokuncitshiswa ngokuthelekisa umsebenzi kumthamo wangoku kunye nokwandisa umthwalo wokusebenza ngokuthe ngcembe. Ukuthintela ukulimala kufuneka kube yinto ethile kumntu, umdlalo kunye nembali yokulimala kwangaphambili.
- Ukuqhubela phambili ngokuthe ngcembe: kuthintele ukunyuka okukhawulezileyo kwivolumu yoqeqesho, ukuqina okanye ukuphindaphindeka.
- Yakha amandla afanelekileyo: lungiselela imisipha kunye neendlela zokuhamba ezifunwa ngumsebenzi.
- Sebenzisa izixhobo ezifanelekileyo: khetha izihlangu ezifanelekileyo, izixhobo zokukhusela kunye neendawo zokudlala.
- Vumela ukubuyiswa: ukulala, ukondla kunye nokuphumla phakathi kweeseshoni ezifunwayo zixhasa ukulungelelanisa.
- Phendula kwiimpawu eziqhubekayo: intlungu ebuyela ngokuphindaphindiweyo kunye nomsebenzi ifanelwe ukuhlolwa kunokuba iphinde iphinde iphinde iphinde iziphathe.
- Ukubuyisela ngokupheleleyo kwisimo sangaphambili: inkqubo engagqitywanga yokubuyela kwezemidlalo inokushiya intsilelo kumandla, ukuzithemba okanye ukulawula.
Ukusebenza akufani nonyango. Izinto ezinxitywayo, uhlalutyo lwentshukumo kunye nedatha yoqeqesho inokuxhasa ukuthathwa kwezigqibo, kodwa aziyi kuxilonga ngokuzimeleyo ukulimala kwaye akufanele zithathe indawo yovavanyo lweklinikhi xa malunga neempawu zikhona.
Kufuneka Uyibone nini iNgcali yezoNyango lwezeMidlalo?
Uvavanyo lobuchwephesha lufanelekile xa intlungu inciphisa umsebenzi oqhelekileyo, iimpawu zibuya ngokuphindaphindiweyo, ukuvuvukala kuqhubeka, amandla okanye ukunyakaza akubuyiseli, okanye ukulimala kuthintela ukubuyela ngokukhuselekileyo emsebenzini okanye kwimidlalo.
Funa unyango olungxamisekileyo lwethambo okanye umdibaniso obonakalayo, inxeba elivulekileyo phezu kokwaphuka okukrokrelwayo, ukungakwazi ukuthwala ubunzima, ukuvuvukala okukhulu okanye ngokukhawuleza, ukulahlekelwa yimvakalelo, ubuthathaka obonakalisiweyo, umlenze obomvu okanye obandayo, iimpawu zesilumkiso zokulimala entloko, ukuphefumula ubunzima okanye ezinye iimpawu ezinzima. Isikhokelo sikaxakeka siyahluka ngokwendawo; qhagamshelana nenkonzo yonxunguphalo yendawo efanelekileyo xa kuyimfuneko.
Imibuzo eluncedo yokubuza umboneleli ibandakanya:
- Yintoni ukuxilongwa okusebenzayo, kwaye zeziphi ezinye iimeko eziqwalaselwayo?
- Ngaba umfanekiso uyimfuneko ngoku, okanye kuphela ukuba iimpawu ziyasilela ukuphucuka?
- Yiyiphi imisebenzi ekhuselekileyo ngexesha lokubuyisela?
- Yeyiphi indlela ekufuneka ihlangatyezwe phambi kokuba ubuyele kuqeqesho okanye kukhuphiswano?
- Kunini apho ukwenzakala kufuneka kuhlolwe kwakhona okanye kuthunyelwe kwenye ingcali?
Izixhobo zoNyango lwezeMidlalo kwizibhedlele kunye nabasasazo
Kwizibhedlele, abasasazi kunye namaqabane e-OEM/ODM, 'amayeza ezemidlalo' ikwachaza iinkqubo zemveliso ezisetyenziswa kwi-arthroscopy, ukwakhiwa kwakhona kwe-ligament, ukulungiswa kwe-tendon-to-bone kunye neenkqubo ze-meniscal. Izigqibo zokuthengwa kweempahla kufuneka zisekelwe kusetyenziso olucetywayo, ubhaliso olusebenzayo, ukuhambelana ngokupheleleyo kwenkqubo, ukufumaneka kwesixhobo, imiyalelo yokuvala inzala, ukulandeleka kunye neemfuno zolawulo lwasekhaya.
XC Medico's Iinkqubo zamathambo kunye nezemidlalo zibandakanya iindidi zeemveliso zedolo, ihlombe, unyawo kunye ne-ankle, kunye neenkqubo ezikhethiweyo zesandla. Abathengi banokuphonononga ezinxulumene iinkqubo iankile suture , funda malunga non-absorbable suture iankile , okanye ukuhlola isikhokelo ukuya idolo arthroscopy izixhobo iiseti.
Ukuthengwa kobungcali: ukuphonononga ukufakelwa kweyeza lezemidlalo le-XC Medico kunye noluhlu lwezixhobo, emva koko uqinisekise usetyenziso oluchanekileyo, ubungakanani, izixhobo, amaxwebhu kunye neemfuno zobhaliso kunye neqela lemveliso.
Imibuzo Ebuzwa Rhoqo malunga neMidlalo yeNyanga
Ngaba iyeza lezemidlalo lelabadlali abaziingcali kuphela?
Hayi. Iyeza lezemidlalo likwasebenzela abantu abasebenzisa ukuzonwabisa, abantwana, abantu abadala abakhutheleyo kunye nabantu abanomsebenzi wabo okanye umsebenzi wemihla ngemihla ochaphazelekayo ngokulimala kwe-musculoskeletal.
Ngaba ukubona ugqirha weyeza lezemidlalo kuthetha ukuba ndifuna utyando?
Hayi. Ukulimala kwezemidlalo ezininzi zilawulwa ngaphandle kokuhlinzwa. Unyango lunokubandakanya ukuguqulwa komsebenzi, ukubuyisela kwisimo sangaphambili, ukuqiniswa okanye amanye amanyathelo. Utyando luqwalaselwa ukuxilongwa okukhethiweyo kunye neemeko zesigulane.
Uthini umahluko phakathi kogqirha weyeza lezemidlalo kunye nogqirha wamathambo?
Ugqirha weyeza lezemidlalo udla ngokugxila ekuvavanyeni okungekho kuhlinzwa, unyango kunye nokubuyela kumsebenzi. Ugqirha wamathambo unokubonelela ngokunyamekelwa ngaphandle kotyando kunye nonyango lotyando. Iindlela zoqeqesho kunye nezihloko ziyahluka ngokwamazwe.
Ingaba umfanekiso ufuneka nini kukwenzakala kwezemidlalo?
Umfanekiso ukhethwa xa unokuphendula umbuzo othile weklinikhi. I-X-rays, i-ultrasound kunye ne-MRI ibonisa izakhiwo ezahlukeneyo, kwaye akuyiyo yonke inzakalo encinci idinga ukucinga ngokukhawuleza.
Kuthatha ixesha elingakanani ukuchacha kwingozi yezemidlalo?
Akukho xesha lokubuyisela jikelele. Izicubu ezonzakeleyo, ubunzima, unyango, ubudala, impilo, inkqubela yokubuyisela kwimeko yesiqhelo kunye nomsebenzi ufuna zonke zinefuthe kumgca wexesha.
IiReferensi zezoNyango kunye nokuFumana okuPhambili
- Iziko leSizwe le-Arthritis kunye ne-Musculoskeletal and Skin Diseases: Ukulimala kweMidlalo.
- I-NIAMS: Ukulimala kweMidlalo-Ukuxilongwa, Unyango, kunye namanyathelo okufuneka uwathathe.
- Ukutya kwe-US kunye noLawulo lweDrugs: Ulwazi oluBalulekileyo malunga noNyango lweMichiza yokuHlaziya.
- IKholeji yaseMelika yezoNyango lwezeMidlalo: Izikhundla zokuma kunye noNxibelelwano lwezeNzululwazi.
