تەکنیکى بزماردانى ناو مێشک بۆ شکانى شانە: لە ڕێگەی نزیکبوونەوەى سەرەوەى جومگەکان و لە ڕێگەی جومگەکانەوە کە ئەژنۆکە لە 20-30°دا چرچ بێت و بۆرییەکى پارێزەرى تایبەت بۆ پاراستنی پێکهاتەکانى ناو جومگەکان.
دەستڕاگەیشتن بە نەشتەرگەری بۆ بزمارکردنی ناو مێشکی شکانەکانی شانە گرنگە بۆ ئەوەی نینۆکی ناو مێشک لە ڕێگەی خاڵی چوونە ژوورەوەی دروستەوە بخرێتە ناوەوە، بۆ کەمکردنەوەی زیان بە پێکهاتەکانی ئەژنۆی ناو جومگەکان، و بۆ بەدەستهێنانی جێگیرکردنەوەی گونجاوی شکان و چوونە ژوورەوەی دروستی نینۆک.
ڕێگا کلاسیکەکان بۆ شکانی لقەکانی شانە ڕێبازە ناوەندییەکانی ژێر پەنجە یان پاراپاتێلارن. هەرچەندە ئەم ڕێگایانە بۆ شکانی ناوەڕاستی بەشەکان ئاماژەیان پێکراوە، بەڵام شێواوییەکانی ڤاڵگوس، پێشەوە، یان سیندێسمۆتیکی دوای نەشتەرگەری زۆرجار لە شکانی نزیکتردا ڕوودەدەن.
هۆکاری سەرەکی ناڕێککەوتن لە شکانی نزیک شانەدا شێواوییە کە بەهۆی ڕاکێشانی ڕیشاڵی چوار سەر لە کاتی چرچبوونی ئەژنۆ و ململانێی میکانیکی لە نێوان نوکی نینۆک و قۆڵۆنی پشتەوەی شانە لە کاتی دانانی چاندنەکەدا دروست دەبێت. هەروەها پەنجە ڕێگری دەکات لە چوونە ژوورەوەی ئەکسیاڵی نینۆک لە تەختەی ساجیتاڵدا (شێوەی 1a، b). بۆیە شێوازێکی دیکەی باو بۆ چوونە ناو خاڵەکە لە ڕێگەی بڕینی پاراپاتێلاری ناوەڕاستەوەیە، کە لە ئەنجامدا کەمێک نینۆک لە ناوەڕاستەوە بۆ لایەنی دەخرێتە ناوەوە (شێوەکانی 1c و 2). لەگەڵ چوونە ژوورەوەی نینۆک بۆ ناو کەناڵی ناو مێشک لە دووری شکانەکە، بەشی نزیک دەچێتە ناو ئیگزۆستۆزی (شێوەی ٢). لە کۆتاییدا، گرژی پشوودانی ماسولکەکانی ژووری پێشەوە کەمێک بەشداری دەکات لە ئیکترۆپیۆن (شێوەی ٣).
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوەی پەنجە]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique")
وێنە 1 a,b بە بەکارهێنانی ڕێگەی ئاسایی ژێر پەنجە، پەنجە ڕێگری دەکات لە چوونە ژوورەوەی ئەکسیاڵی نینۆکەکە، کە لە ئەنجامدا شێواوی باوی ڕێکخستنی ساجیتاڵی سەرەوەی پێشەوە و ڕێکخستنی تاجەیی ئێکترۆپیۆن دروست دەبێت.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-1]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-1")
وێنەی 2 نزیکبوونەوە لە خاڵی چوونە ژوورەوە لە ڕێگەی بڕینی پاراپاتێلاری ناوەڕاستەوە دەبێتە هۆی دانانی نینۆک کەمێک لە ناوەڕاست تا لایەنی. لەگەڵ چوونە ژوورەوەی نینۆکەکە بۆ ناو کەناڵی مێدولاری دوور لە شکاوی (a)، بەشی نزیک دەچێتە ناو بڵێسەیەکەوە (b)
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-2]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-2")
وێنە 3 گرژی پشوودانی بەشی ماسولکەکانی پێشەوە (a) ڕێکخستنێکی وردی دەرەوەی منداڵدان بەرهەم دەهێنێت (b).
بزمارکردنی شانە بۆ شوێنێکی درێژتر یارمەتیدەرە بۆ دوورکەوتنەوە لە ئاڵۆزییەکانی پەیوەست بە چرچبوونی توندی ئەژنۆ لە کاتی نەشتەرگەریدا. تەکنیکەکە لەلایەن Gelbke, Jakma et al. لە ساڵی ٢٠١٠ و لەم ساڵانەی دواییدا ناوبانگێکی زۆری بەدەستهێناوە چونکە بزمارکردنی شانە لە دۆخێکی نزیکەی ڕاستدا دەستکاریکردنی شکان و دووبارە دانانی شوێنەکە ئاسان دەکات. فلۆرۆسکۆپی لە ڕووی تەکنیکییەوە ئاسانتر بووە بۆ ئەنجامدانی. کاتی فلۆرۆسکۆپی بۆ بزمارکردنی سەرەوەی پەنجە ڕاپۆرت کراوە کە بە شێوەیەکی بەرچاو کورتترە لە چاو بزمارکردنی ژێر پەنجە. سەرەڕای ئەوەش، گۆشەی دانانی نینۆک (لە تەختەی ساجیتاڵدا) زیاتر هاوتەریبە لەگەڵ میحوەر درێژخایەنی شانە بەم ڕێبازە لە چاو بزمارکردنی ژێر پەنجە؛ ئەمەش ڕێگری دەکات لە پێکدادانی میکانیکی لە نێوان نوکی نینۆک و قۆڵۆنی پشتەوە، بەمەش کەمکردنەوەی شکان ئاسان دەکات.
ئازاری پێشەوەی ئەژنۆ لە دوای نەشتەرگەری کێشەیەکی پەیوەندیدارە. ئازاری پێشەوەی ئەژنۆ لە 50-70%ی ئەو نەخۆشانەی کە شکانیان هەیە ڕاپۆرت کراوە، تەنها 30%ی نەخۆشەکان تووشی کەمبوونەوەی ئازار بوون دوای لابردنی پلاکی کۆتایی. دروستبوونی پەڵەی پەیوەندیدار بە دەستڕاگەیشتن لە ڕیشاڵی پەنجە و پادی چەوری هۆفا بە سەرچاوەیەکی ئەگەری ئازاری ئەژنۆی دوای نەشتەرگەری خەمڵێندراوە. سەرەڕای ئەوە، ڕێبازی سەرەوەی ئەژنۆ دوور دەکەوێتەوە لە بڕینی تەقلیدی بڕینی لقی لقی پەنجەی دەماری سافینۆس، کە ڕێگری دەکات لە سڕبوونی پێشەوەی ئەژنۆ و هەستکردن بە مات (شێوەی ٤). تێپەڕاندنی نینۆک لە ڕێگەی ڕیشاڵی چوار سەر، بەمەش ڕیشاڵی پەنجەیی وەک خۆی دەهێڵێتەوە، پێدەچێت ڕێژەی ئازاری ئەژنۆی دوای نەشتەرگەری بە شێوەیەکی بەرچاو کەم بکاتەوە.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-3]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-3")
وێنە 4 پەیوەندی نێوان دەماری سافین و دەستڕاگەیشتنە جیاوازەکان بۆ نینۆکی شانە
بەهۆی دەرئەنجامی لەباری شکانی نزیک، ئاماژەکان لە پراکتیکی کلینیکیدا بۆ هەموو شکانەکان درێژکراونەتەوە.
کێشە ئەگەرییەکانی بزمارکردنی ناو مێشک لە ڕێگەی سەرەوەی پەنجەدا:
- لەوانەیە پاشماوەی ڕیمکردن لە جومگەی ئەژنۆدا بەجێبهێڵێت. بەڵام، ئەزموونی کلینیکی لەگەڵ بزماردانی ڕان بۆ پاشەکشە هیچ کاریگەرییەکی نەرێنی کورتخایەن یان درێژخایەنی نیشان نەداوە.
- دوای چاکبوونەوەی شکانەکە چۆن چاندنەکە لادەبرێت؟ هەرچەندە لە ڕووی تەکنیکییەوە دەتوانرێت نینۆکی ناو مێشک لە ڕێگەی ڕێگەی سەرەوەی پەنجەوە لاببرێت، بەڵام تەکنیکەکە زۆر داواکاری زۆری هەیە و زۆربەی پزیشکانی نەشتەرگەری پێیان باشە نینۆکی ناو مێشک لە ڕێگەی ڕێگەی ژێر پەنجە لاببەن.
02.کەی پێویستە نینۆکی ناو مێشکی سەرەوەی پەنجە بەکاربهێنرێت؟
سوودەکانی
- دۆخی نیمچە درێژبوونەوەی ئەژنۆ ئاسانکاری دەکات بۆ دەستکاریکردنی شکان و کەمکردنەوەی لەڕێگەی ئارامکردنەوەی هێزەکانی ماسولکەکان و ڕاگرتن لە کاتی دانانی نینۆکدا.
- مەترسی کەمتر لە دوای نەشتەرگەری ناڕێککەوتنی شکانی نزیک، بەشی و دوور بە بەراورد بە تەکنیکە تەقلیدییەکان
- بزمارکردن لە ڕووی تەکنیکییەوە ئاسانترە بۆ ئەنجامدانی
- بزماردان وەک 'ڕێکارێکی تاکە پزیشکی نەشتەرگەری' دەتوانرێت ئەنجام بدرێت.
- کەمبوونەوەی کاتی فلۆرۆسکۆپی
- هیچ زیانێک بە ڕیشاڵی پەنجەیی و کەمتربوونی ئازاری پێشەوەی ئەژنۆ لە دوای بزمار لێدان
- ئاسانترە بۆ ئەنجامدان لە ڕێکارێکی فرە تیمیدا، وەک لە پۆلی ترۆمادا.
زیانەکانی
-مەترسی زیان گەیاندن بە ئیسقانەکانی ئەژنۆ و پێکهاتەکانی تری ناو جومگەکان
-زیادبوونی ئەگەری تووشبوون بە هەوکردنی ئەژنۆ
- لابردنی چاندنەکە ڕەنگە پێویستی بە ڕێگەیەکی جیاواز هەبێت
ئاماژەکان
- شکانی دەرەوەی جومگەکانی شانە نزیکەکان (جۆری AO 41A)
- شکانی سادەی وردکراوی دیافیزی شانە (جۆری AO 42A-C)
- شکانی بەشەکی دیافیزی شانە (جۆری AO 42C)
- شکانی درێژبوونەوەی دووری دەرەوەی جومگە و سادەی ناو جومگە لە شانە دوورەکان (جۆرەکانی AO 43A و C1)
- ئەژنۆی هەڵدەفڕێت
دژە نیشانەکانی
- شکانی کراوەی گوستیلۆ پلەی 3C لە شانە بەهۆی زیادبوونی مەترسی هەوکردنی جومگەکان، هەرچەندە مەترسی زیادبوونی هەوکردنی جومگەکان لە شکانی کراوەدا ڕاپۆرت نەکراوە
- دڕانی توندی شانە نەرمەکان، پیسبوون یان هەوکردن لە ناوچەی سەرەوەی پەنجە
- دەستکردی ئەژنۆی یەکلایەنە (دژە نیشانەی ڕێژەیی)
- یەکگرتنی ئەژنۆ
- زیاد درێژبوونەوەی ئەژنۆ >20°
- شکانی فەلاتی شانە یەکلایەنە کە خاڵی چوونە ژوورەوەی نینۆک دەگرێتەوە دژە نیشانەیەکی ڕێژەیی
- چاندنێک کە ڕێگری لە خاڵی چوونە ژوورەوەی نینۆک دەکات
- شکانی پەنجەی یەکلایەنە (دژە نیشانەی ڕێژەیی)
03. شێوازەکانی نەشتەرگەری
1 پێگەی جەستە و دیدگا
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-4]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-4")
وێنە 5 نەخۆشەکە بە دانیشتن لەسەر مێزێکی تیشکدەر پاڵکەوتووە کە ڕێگە بە دۆخی قاچی دابەشکراو دەدات. ئەندامی شکاو بە ئازادی هەڵواسراو بەجێدەهێڵرێت و سکڕۆڵێک لە ژێر جومگەی ئەژنۆ (a) دادەنرێت بۆ بەدەستهێنانی 10-30° لە چرچبوونی ئەژنۆ
(ب). قۆڵی C لە لای بەرامبەر دادەنرێت. قاچی بێ کاریگەری 10-30° لە ئاسۆییەوە دادەبەزێنرێت بۆ دڵنیابوون لە وێنەگرتنی دروست لە شوێنی لایەنی.
2 خاڵی چوونە ژوورەوەی دەرزی دروست بدۆزەرەوە
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-5]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-5")
وێنەی ٦ ئەم ڕێگایە بە شەفتی پەنجەی پەنجە، بۆرییەکانی شانە و قۆڵۆنی پێشەوەی شانە دیاری کراوە. بڕینی درێژخایەنی پێست بە درێژایی 2 سم بە درێژایی 1-1.5 سم لە نزیک بنەمای سەرەوەی پەنجەی چەقۆ دەکرێت. ڕیشاڵی چوار سەر دەردەکەوێت و بڕینێکی درێژخایەنی هێڵی ناوەڕاست بە ئاراستەی ڕیشاڵی ڕیشاڵەکان دەکرێت. کۆشکی سەرەوەی پەنجە دەکرێتەوە و پەنجەکانی پزیشکی نەشتەرگەری لە خوارەوەی پەنجەی ئەژنۆوە دەچنە ناو جومگەی ئەژنۆوە بۆ هەڵسەنگاندنی ئاسانکاری دەستگەیشتن. درێژبوونەوەی کەمی ئەندامەکە لەوانەیە ئاسانکاری بکات بۆ گەیشتن بە سەری ئەژنۆ. هەروەها دانانی ئامێری لانگنبێک بۆ بەرزکردنەوەی کەمی پەنجەی پەنجە ڕەنگە دەستڕاگەیشتنەکە بەرز بکاتەوە. ئەگەر بۆشایی جومگەکان زۆر تەسک بێت و ئامێرسازی قورس بێت، ڕەنگە باندی پشتگیری ناوەڕاست یان لایەنی لە نزیکەوە ببڕدرێت بۆ ئەوەی پەنجەی پەنجە بۆ لایەک نیمچە لێبکەوێتەوە.
3پاراستنی ئیسقانەکان
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-6]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-6")
وێنەی 7 پاراستنی ئیسقانەکانی پەنجەی ڕان لە برینداربوونی پەیوەست بە نەشتەرگەری یەکێکە لە ئامانجە سەرەکییەکانی ڕێکاری نەشتەرگەری. بۆیە دەبێت قۆڵی پارێزەر لە کاتی دانانی ئامێر و نینۆکدا بەکاربهێنرێت. a ئامرازەکانی دەستگەیشتن بە جومگەکان بریتین لە دەستەی دانان، قۆڵی پارێزەری دەرەکی (نەرم) و ناوەوە (کانزای)، پێنەکانی ترۆکار، و ڕێبەری وایەری کونیلەدار ڕێبەرێکی وایەری کونیلەدار. دەرزی ترۆکار لەگەڵ قۆڵی پارێزەر و دەستەی دانان کۆدەکرێتەوە.b دەستەی دانان بە کونەکانی هەواگۆڕکێی لایەنی. دەستکێشی سەرەوەی دەستەی دانان ڕێگری دەکات لە جیابوونەوەی بەڕێکەوتی کۆبوونەوەی دەستەکە
4 وایەری ڕێنمایی دابنێ و شوێنەکەی ڕێکبخە
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-7]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-7")
وێنەی 8a کۆبوونەوەی دەستە لە ژێر پەنجەی پەنجەدا لە ڕێگەی جومگەی پەنجەی ڕانەوە بەرەو خاڵی چوونە ژوورەوەی خوازراو لەسەر شانە دەخرێتە ناوەوە (شێوەی 9). لە زۆربەی حاڵەتەکاندا، پەنجەی پەنجە کەمێک لە ناوەڕاست یان لایەنی دەجووڵێت لە کاتی دانانی ئامێرەکەدا. بەزۆری چەقۆی ناو جومگەی پاتێلۆفیمۆراڵ بە شێوەیەکی ئۆتۆماتیکی دەرزی ترۆکار ڕێنمایی دەکات بۆ شوێنی دروست.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-8]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-8")
وێنە 8b شوێن لە هەردوو تەختەکەدا بە بەکارهێنانی فلۆرۆسکۆپی پشتڕاستکرایەوە و لە شوێنی پێویستدا ڕاستکرایەوە. پاشان دەرزی ترۆکار بە وایەرێکی ڕێنمایی کونیلەدار دەگۆڕدرێت، وایەرێکی ڕێنمایی کە بە کونە ناوەندییەکەی وایەری ڕێنماییدا تێدەپەڕێت و نووکەکەی دەخرێتە ناو میتافیزیسی نزیک شانە بۆ دڵنیابوون لە شوێنی دروست.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-9]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-9")
وێنەی 8c کاتێک کە وایەری ڕێنمایی لە شوێنێکی ژێر گونجاودایە، دەتوانرێت وایەری ڕێنمایی دووەم بەکاربهێنرێت بۆ ڕێکخستنی کەم لە شوێنێکی باشتر لە ڕێگەی وایەری ڕێنمایی کونیلەدارەوە، تا زۆرترین 4.3 ملم وەک بەدیلێک، ڕەنگە ئاسانتر بێت لە وایەری ڕێنماییەوە دەستپێبکەیت و بەبێ یارمەتی لە خاڵی گونجاوی چوونە ژوورەوەدا دایبنێیت. پاشان ئامێری جێگیرکردن لەگەڵ وایەری ڕێنماییدا بەسەر وایەری ڕێنماییدا دەخلیسکێت.
5 فراوانبوونی مێدولا درێژخایەن
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-10]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-10")
وێنە 9a کردنەوەی بۆشایی مێدولار لە خاڵی چوونە ژوورەوەی ئایدیاڵەوە هەنگاوێکی گرنگە لە ڕێکاری نەشتەرگەریدا. لە تەختەی پێشەوە و دواوەدا، ئەمە لایەنی ناوەڕاستی چەقۆی لایەنی شانە. لە تەختەی لایەنیدا، خاڵی چوونە ژوورەوەی دروست لە شوێنی گواستنەوەی نێوان ڕووی جومگە و قۆڵۆنی پێشەوەدایە.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-11]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-11")
وێنە 9b شوێنی دروستی وایەری ڕێنمایی لەگەڵ میحوەرەکەی شانە لە تەختەی پێشەوە و دواوە و تا دەتوانرێت نزیکە لە هاوتەریب لەگەڵ قۆڵۆنی پێشەوە لە پێشبینی لایەنی. وایەری ڕێنمایی مەیلی جوڵەی هەیە بۆ دواوە.
وێنەی 9c لەو حاڵەتانەی کە ناتوانرێت پێنێک یان بزمارێک بە دروستی بخرێتە ناوەوە، بلۆککردنی بزمار یان پێنەکە یارمەتیدەرە بۆ ڕێنماییکردنی نینۆکەکە بۆ شوێنی دروست.
نینۆکی بلۆککردن لە ناوچەی میتافیزیای فراوانتردا بەکاردەهێنرێت کاتێک کە وایەری ڕێنمایی یان نینۆکەکە ناتوانرێت هاوتەریب لەگەڵ میحوەرەکەی درێژخایەنی ئێسکدا ناوەند بکرێت یان کاتێک کە هەڵە ڕێکخستنی شکاندن لە یەکێک یان هەردوو تەختەکەدا لە کاتی دانانی نینۆکدا دەمێنێتەوە.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-12]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-12")
وێنەی 10 لەم قۆناغەدا، پێشنیار دەکرێت کە کۆبوونەوەی دەستەکە بە بەکارهێنانی وایەری ڕێنمایی 3.2 ملم بە کۆندیلی ڕانەوە ببەسترێتەوە. ئەمەش ڕێگری دەکات لە دەرچوونی کۆبوونەوەکە لە شانە.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-13]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-13")
وێنەی 11 بڕبڕەی کونکەری 12.0 ملم لە ڕێگەی قۆڵی پارێزەری ناوەوە و لە ڕێگەی وایەری ڕێنماییەوە بۆ خوارەوە تا ئێسک دادەنرێت. کەناڵی مێدولار بە کونکردن تا قووڵایی ٨-١٠ سم دەکرێتەوە و وایەرێکی ڕێنمایی کۆتایی تۆپ دەخرێتە ناو شانە نزیکەکان.
6 کەمکردنەوەی شکان
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-14]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-14")
وێنەی ١٢a لەم قۆناغەدا، ئێمە شکانەکە ڕێست دەکەینەوە.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-15]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-15")
وێنەی 12b بەپێی شوێنی شکانەکە و مۆرفۆلۆژیای، دەتوانرێت چەندین ئامرازی کەمکردنەوە وەکو کلیپی لە ڕێگەی پێستەوە، کشێنەرەوە، پلاکی پارچەی بچووک و پیچی بلۆککردن بەکاربهێنرێت بۆ بەدەستهێنانی ڕێکخستنی دروست. لە کەمکردنەوەی شکانی نزیک شانە، هەندێکجار تەنانەت بە یارمەتی چاندنی زیادە، پێش کردنەوەی کەناڵی مێدولار بە کونکردن. داری ڕیمکردن لە دوورەوە پێشدەخرێت و دەخرێتە ناوەندی میتافیزیای دووری شانە. دوای دووبارە دانانی بزمار درێژی و تیرەی نینۆکەکە دیاری دەکرێت. ئەگەر پێویست بوو، کەناڵی شانە گەورە بکە بۆ تیرەی دڵخواز بە ڕیمکردن بە زیادکردنی 0.5 ملم. دەرچەی دەستەی قۆڵی پارێزەر ڕێگە بە شۆردن و مژینی پاشماوەی جومگەکە دەدات لە کاتی ڕیمکردندا. ئەگەر بتوانرێت باشترە بزمارێک بەکاربهێنرێت کە تیرەکەی کەمترین بێت ١٠ ملم بێت. بولتی قفڵکردنی 5.0 ملم بۆ ئەم جۆرە نینۆکە زیاتر بەرگری لە شکست دەکات لە چاو بولتی قفڵکردنی 4.0 ملم کە بۆ نینۆکی وردتر بەکاردێت. درێژی نینۆکەکانی ناو مێشک بەزۆری بە ڕیزبەندی فلۆرۆسکۆپی دیاری دەکرێت.
7 نینۆکی ناو مێشک دابنێ
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-16]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-16")
وێنە 13a دانانی بزمار لە ڕێگەی داری ڕیمینگەوە لە ژێر فلۆرۆسکۆپی. سەرنج بدە دەستەی دانانی نینۆکی سەرەوەی پەنجە درێژترە لە دەستەی نینۆکی ژێر پەنجە چونکە مەودای بڕینی پێست تا خاڵی چوونە ژوورەوەی نینۆکی شانە درێژترە.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-17]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-17")
وێنەی 13b تکایە تێبینی بکە کە چەمانەوەی (کێوی هێرزۆگ) لە کۆتایی نزیک نینۆکی ناو مێشکدا ناتوانرێت لە ڕێگەی قۆڵی پارێزەری کانزای ناوەوە بخرێتە ناوەوە. بۆیە دەبێت قۆڵی پارێزەری ناوەوە پێش دانانی بزمارەکە لە کۆبوونەوەی دەستەکە دەربهێنرێت (ب؛ سەیری بەشی 'هەڵە، مەترسی و ئاڵۆزییەکان' بکە). شوێنی کۆتایی نینۆکی ناو مێشک لە دیمەنی پێشەوە-دواوە و لایەنی بپشکنە. داری ڕیمکردنەکە دەربهێنە. ئەگەر پێویست بوو بزمارەکە بگۆڕدرێت، داری ڕیمکردنەکە لە شوێنی خۆیدا بەجێبهێڵە و بزمارە نوێیەکە بخەرە ناو داریەکەوە. نیشانەکانی 5 ملم لەسەر دەستەی جێگیرکردنەکە ئاماژەن بۆ قووڵی دانانی چاندنەکە لە شانە نزیکەکاندا (شێوەی 14). (شێوەی ١٤)
8 قفڵکردنی دوور و نزیک
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-18]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-18")
وێنەی 14a پێکهاتەی قفڵکردنی نزیک و دوور پشت بە تایبەتمەندییە تایبەتەکانی شکاندن دەبەستێت. دەتوانرێت قفڵکردنی نزیک بە قۆڵی ئامانجدار ئەنجام بدرێت. قفڵکردنی دوور بە دەستی ئازاد یان لە ڕێگەی بەکارهێنانی ڕێبەری کونکردنی تیشکدەرەوە ئەنجام دەدرێت. بە ئیختیاری، ڕەنگە سەرپۆشی کۆتایی بەکاربهێنرێت، کە ڕێگری دەکات لە گەشەکردنی ئێسک بۆ کۆتایی نزیک نینۆکی ناو مێشک و دواتر لابردنی چاندنەکە ئاسان دەکات. بە تایبەتی نینۆکی زۆر دانراو ئاسانترە بۆ لابردنی کاتێک کەپڵی کۆتایی بە درێژی گونجاو بەکاردەهێنرێت. درێژی خوازراو لە سەرپۆشی کۆتایی بە دانانی نیشانەیەک لەسەر دەستەکە یان بە دانانی وایەرێکی ڕێنمایی لە ڕێگەی قۆڵی ئامانجکردنەوە دەپێورێت.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-19]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-19")
وێنەی 14b نوکی وایەری ڕێنمایی شوێنی نزیک نینۆکی ناو مێشک نیشان دەدات. ئەو پیچەی کە قۆڵی ئامانجگرتن بە بزمارەوە دەبەستێتەوە پێویستی بە دەرهێنانە بۆ ئەوەی سەرپۆشی کۆتاییەکە بخرێتە ناوەوە. سەرپۆشی کۆتایی بە بەرمیلی دەستەی جێگیرکردنەکەدا تێدەپەڕێت. دەستەی جێگیرکردنەکە لە شوێنی خۆیدا دەمێنێتەوە. ئەمەش سەرپۆشی کۆتایی لەگەڵ سەرەوەی نینۆکی ناو مێشک ڕێکدەخات و ڕێگری دەکات لە ونبوونی لە ئەژنۆدا. هەروەها دانانی وایەری ڕێنمایی لە ڕێگەی سەرپۆشی کۆتایی بەرمیلەوە بۆ ناو کۆتایی نزیک نینۆکەکە یارمەتی ڕێنماییکردنی سەرپۆشی کۆتایی دەدات بۆ شوێنی گونجاوی خۆی لە کۆتایی نزیک نینۆکی ناو مێشک. لە کۆتایی ڕێکارەکەدا، پێویستە گیراوەیەکی خوێی تەعقیمکراو بشۆردرێت بۆ ئەوەی هەر گەردیلەیەکی پاشماوەی ماوەتەوە بشۆردرێت.
04. ئاگادارییەکان
ڕێوشوێنی خۆپارێزی بۆ نەشتەرگەری
- لە حاڵەتەکانی هەوکردنی ئێسک و جومگەدا کە پێشتر هەبوون، جووڵەی سنووردارکردنی جومگەکان لەوانەیە ڕێگری بکات لە گەیشتن بە جومگەکان. بڕینی بەشی نزیک لە باندی پشتگیری ناوەڕاست یان لایەنی لە لای ناوەڕاستەوە دانانی پێنی ترۆکار ئاسان دەکات.
- دەستکردی ئەژنۆی یەکلایەنە دژە نیشانەیەکی توند نییە بۆ پێنکردنی سەرەوەی پەنجە. بەڵام تێبینی بکە کە لەوانەیە نەتوانرێت دەستت بگات بە خاڵی دەستپێکی ئاسایی ڕێکاری بزمارکردنی نزیک لە شانە.
- لە شکانەکاندا کە درێژبوونەوەی جومگەکانیان هەیە، ڕەنگە پیچی زیادە بخرێتە ناوەوە بۆ بێ جووڵەکردنی پێکهاتەی شکاوی جومگەکان. پێشنیار دەکرێت ئەم پیچانە پێش دانانی بزمار دابنرێن بۆ ئەوەی جێگۆڕکێی لاوەکی شکانی جومگەکان نەبێت.
ڕەچاوکردنی شکانی نزیک شانە
شکانی نزیک شانە قورسترین شکانی شانە بۆ نینۆک و پێویستی بە خاڵەکانی چوونە ژوورەوەی ورد هەیە (وەک لە سەرەوە باسکراوە). ئەم شکانە پێویستە پێش بزمار لێدان کەم بکرێنەوە بۆ بەرپەرچدانەوەی هەر هێزێکی شێواندن و زۆرترین سەرکەوتن. لە هەندێک حاڵەتدا، دانانی دروستی ئەندامی تووشبوو لە دۆخێکی نیمچە درێژکراوەدا و بەدەستهێنانی خاڵێکی وردی چوونە ژوورەوە و دانانی نینۆکەکە لەگەڵ کەناڵی مێدولاری لە میحوەرەکانی تاجە و ساجیتاڵدا دەبێتە هۆی ڕێکخستنی دروستی شانە دوای بزمارکردن.
بەڵام لە زۆربەی حاڵەتەکاندا، هەندێک مانۆڕی کەمکردنەوە پێویستە بۆ بەدەستهێنان و پاراستنی شوێنی جێگەی ڕەزامەندی ئەم شکانە. ئەگەر هێڵی شکاندن سادە و گۆشەیی بێت، دەتوانرێت گیرەی سادەی ڕێستکردنی نووکدار یان گیرەی کۆئەپتەیشن، کە لە ڕێگەی پێستەوە دانراون، بەکاربهێنرێت بۆ بەدەستهێنان و پاراستنی ڕێستکردن لە کاتی بزمارکردندا. ئەگەر گیرە بەس نەبێت یان تەختەی شکاندن خۆی بە قەرز نەدات بۆ گرتن، ڕەگ یان پیچەکانی بلۆککردن دەتوانن یارمەتیدەر بن لە ڕێگریکردن لە جێگۆڕکێ و خراپ جێگیربوون (شێوەی ١٥). ئەم پیچانە لە پشتەوەی شوێنی نینۆکی خوازراو لەسەر دیمەنی لایەنی و لە لایەنی شوێنی نینۆکی خوازراو لەسەر دیمەنی پێشەوە-دواوە دادەنرێت. دانانی دروستی ئەم پیچانە بۆ ڕێستکردنی باش دەتوانێت چالاک بێت.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-20]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-20")
وێنە 15 پیچەکانی قفڵکردن کە لە دەرەوەی ڕێڕەوی بزماری خوازراو لە دیمەنی پێشەوە و دواوە (a) و پشت ڕێڕەوی بزماری خوازراو لە دیمەنی لایەنی (b) دانراون کە بەرپەرچی هێزەکانی شێواندن دەدەنەوە
تەکنیکێکی دیکەی زۆر کاریگەر بریتییە لە جێگیرکردنی کاتی شکاوییەکە لە دۆخێکی ئەناتۆمیدا (شێوەی ١٦). بەزۆری پلێتێکی بۆریی پارچەیی بچووک کە دوو یان سێ پیچی تاکە قفڵکردنی قژ هەیە، شکاوییەکە کەم دەکاتەوە لە کاتی ئامادەکردنی کەناڵی ڕەگ و دانانی نینۆکدا. پلێتەکە هەردوو ئاوارەبوونەکە کۆنتڕۆڵ دەکات. پێویستە پلێتەکە لە شوێنی خۆیدا بمێنێتەوە بە مەرجێک هیچ بۆشایییەکی جێگیر نەبێت بۆ ڕێگریکردن لە لەدەستدانی کەمبوونەوە کە بەزۆری دوای لابردنی پلێتەکە ڕوودەدات. ئەم پلێتە بە یەک پیچی قژەوە ڕەق نییە و کاریگەری لەسەر سەقامگیری ڕێژەیی نینۆکەکە نابێت. تەکنیکى پلێتى ڕێستکردن دەتوانرێت بۆ هەردوو شکانى کراوە و داخراو بەکاربهێنرێت.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-21]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-21")
وێنەی 16 دەتوانرێت پلێتێکی بچووکی قفڵکردن بە تاکە پیچی قژەوە بەدەست بهێنرێت و لە شوێنی دووبارە ئەناتۆمیدا بپارێزرێت. لە زۆربەی حاڵەتەکاندا پێویستە پلێتەکە لە شوێنی خۆیدا بمێنێتەوە دوای بزمارکردن. شێواوی سەرەتایی ڤاڵگوس لە شکانی نزیک شانە. ب پلێتێکی بچووکی شکاوی بە تاکە پیچی قژەوە لە ناوەڕاستدا دادەنرێت بۆ بەدەستهێنان و پاراستنی شوێنی شکاوی لە کاتی بزمارکردندا. ج پلێتەکە دوای بزمار لێدان لانابرێت چونکە سەقامگیرییەکی زیاتر دەدات
هەڵە ڕێکخستن و مەترسی و ئاڵۆزییەکان
- جێگۆڕکێی قۆڵی پارێزەر لە کاتی نەشتەرگەریدا لەوانەیە ببێتە هۆی تێکچوونی پێکهاتەکانی ئەژنۆی ئیسقان و ناو جومگەکان (شێوەی ١٧). قۆڵی پارێزەرەکە دەبێت بە تەواوی بخرێتەوە ناوەوە.
- کەمێک وەرچەرخانی قۆڵی پارێزەر دەتوانێت دەرهێنانی سەری ڕیمەر خراپتر بکات. فلۆرۆسکۆپی یارمەتیدەرە بۆ دەستنیشانکردنی کێشەکە. دووبارە ڕێکخستنەوەی قۆڵی پارێزەر کێشەکە چارەسەر دەکات (شێوەی ١٨)
- قفڵکردنی نینۆک: لەوانەیە چاندنەکە لە قۆڵی کانزاکەدا لە شوێنی پێچانی نزیک (کێوی هێرزۆگ)دا گیر بخوات. بۆ دانانی کۆتایی نینۆک، پێویستە بۆری کانزاکە دەربهێنرێت، تەنها قۆڵی پلاستیکی نەرمی دەرەوە دەمێنێتەوە. کاتێک نینۆکەکە گیر بوو، پێویستە جارێکی تر بە تەواوی دەربهێنرێتەوە و چاندنەکە بخرێتەوە ناوەوە دوای دەرهێنانی کانولەی کانزای لە ڕێگەی کانولەی پلاستیکیەوە تەنها.
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-22]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-22")
وێنە 17 کشانەوەی قۆڵی پارێزەر بەبێ چاودێری فلۆرۆسکۆپی لەوانەیە ببێتە هۆی برینداربوونی ئەژنۆ
![شکانی شانە، تەکنیکەکانی نینۆکی ناو مێشکی سەرەوە-23]( "Tibial fractures, suprapatellar intramedullary nail technique-23")
وێنەی ١٨ a ڕەنگە وەرچەرخان یان وەرچەرخانی بەڕێکەوتی کەیسی پارێزەرەکە کاریگەری لەسەر لابردنی ڕیمەر هەبێت، چونکە سەری ڕیمەرەکە ڕەنگە گیر بێت. ب پشکنینی فلۆرۆسکۆپی لەگەڵ ڕاستکردنەوەی ڕێکخستن ڕێگە بە لابردنی سەری ڕیمەر دەدات. ج دەتوانرێت سەری ڕیمەرەکە دەربهێنرێت ئەگەر سەری ڕیمەر لە شوێنی خۆیدا نەبێت. d دەتوانرێت سەری ڕیمەرەکە دەربهێنرێت ئەگەر سەری ڕیمەر لە شوێنی خۆیدا نەبێت.
ئاماژەکان
Hessmann MH, Buhl M, Finkemeier C, Khoury A, Mosheiff R, Blauth M. بزمارکردنی سەرەوەی پەنجە لە شکانی شانە. ئۆپەر ئۆرتۆپ تراوماتۆڵ. 2020 ئۆکتۆبەر؛32(5):440-454.
