আঁঠুৰ গাঁঠি

০১) হাড়ৰ গঠনৰ গঠন

দ্য... আঁঠুৰ গাঁঠিটো ৪টা হাড়ৰে গঠিত: ফেমাৰ, টিবিয়া, পেটেলা আৰু ফাইবুলা।

ইয়াত ৩টা বিভাগ থাকে: মধ্যৱৰ্তী টিবিঅ'ফেম'ৰেল বিভাগ, পাৰ্শ্বীয় টিবিঅ'ফেম'ৰেল বিভাগ আৰু পেটেলোফেম'ৰেল বিভাগ আৰু ৩টা বিভাগে এটা চাইন'ভিয়াল গহ্বৰ ভাগ কৰে।

০২.সংযুক্ত গঠন

প্ৰকাৰ: কেৰেজ জইণ্ট

আঁঠুৰ ৩টা গাঁঠি থাকে: মধ্যৱৰ্তী টিবিঅ’ফেম’ৰেল গাঁঠি, পাৰ্শ্বীয় টিবিঅ’ফেম’ৰেল গাঁঠি আৰু পেটেলোফেম’ৰেল গাঁঠি।

টিবিঅ'ফেম'ৰেল জয়েন্টে দূৰৱৰ্তী ফিমাৰক টিবিয়াৰ সৈতে সংযোগ কৰে আৰু দূৰৱৰ্তী ফিমাৰ টেপাৰ হৈ মধ্যম মেৰুদণ্ডৰ কণ্ডাইল আৰু পাৰ্শ্বীয় মেৰুদণ্ডৰ কণ্ডাইল গঠন কৰে। টিবিয়া তুলনামূলকভাৱে সমতল, কিন্তু হেলনীয়া মেনিস্কছে ইয়াক প্ৰক্ষেপিত মেৰুদণ্ডৰ কণ্ডাইলৰ সৈতে ঘনিষ্ঠ সংস্পৰ্শলৈ আনে।

মেৰুদণ্ডৰ কণ্ডাইলবোৰ আন্তঃকণ্ডিলাৰ ফ’ছাৰ দ্বাৰা পৃথক কৰা হয়, যাক মেৰুদণ্ডৰ খাঁজ বা মেৰুদণ্ডৰ টালাছ বুলিও কোৱা হয়।

পেটেলা হৈছে কোৱাড্ৰিচেপছ পেশীৰ টেণ্ডনৰ ভিতৰত সোমাই থকা এটা বীজৰ হাড় আৰু ই ট্ৰ’কেণ্টেৰিক খাঁজৰ সৈতে এটা গাঁঠি গঠন কৰে।

ই কোৱাড্ৰিচেপছ পেশীৰ যান্ত্ৰিক লাভ বৃদ্ধি কৰাৰ কাম কৰে। ফাইবুলাৰ মূৰটো আঁঠুৰ কেপচুলৰ ভিতৰত থাকে যদিও সাধাৰণতে ই ওজন বহনকাৰী আৰ্টিকুলাৰ পৃষ্ঠ হিচাপে কাম নকৰে। মেৰুদণ্ডৰ কণ্ডাইল আৰু টিবিয়াল মালভূমিয়ে গাঁঠিৰ ৰেখা গঠন কৰে।

০৩) সংযোগস্থলৰ স্থিৰতা

আঁঠুৰ গাঁঠিৰ স্থিৰতা বিভিন্ন কোমল কলাৰ দ্বাৰা বজাই ৰাখে যিয়ে গাঁঠিৰ ভিতৰত কুশ্বনিং সুৰক্ষাও প্ৰদান কৰে।

টিবিয়া আৰু ফেমাৰ আঁঠুৰ গাঁঠিৰ ভিতৰত শ্বক এবছৰ্বিং হাইলাইন কাৰ্টিলেজেৰে আবৃত।

-ডিস্ক আকৃতিৰ পাৰ্শ্বীয় আৰু মধ্যৱৰ্তী মেনিস্কিয়ে অতিৰিক্ত শ্বক শোষণ প্ৰদান কৰে আৰু লগতে আঁঠুৰ ওপৰত বল সমগ্ৰ গাঁঠিটোত বিতৰণ কৰে।

-এণ্টেৰিয়ৰ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্ট (ACL) আৰু পষ্টেৰিয়াৰ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্ট (PCL) এ এণ্টেৰিয়ৰ-পষ্টেৰিয়াৰ আৰু ফ্লেক্সন-এক্সটেনচন গতিবিধি স্থিতিশীল কৰে।

-মধ্যৱৰ্তী কলাটেৰেল লিগামেণ্ট আৰু পাৰ্শ্বীয় কলাটেৰেল লিগামেণ্টে আঁঠুটোক নিজ নিজ সমতলত স্থিৰ কৰি তোলে।

-আঁঠুটোক স্থিৰ কৰা আন গঠনসমূহৰ ভিতৰত ইলিঅ'টিবিয়াল বাণ্ডিল আৰু পশ্চাদ পাৰ্শ্বীয় শিংৰ এটা অংশ।

০৪) বাৰ্চা আৰু চিষ্টিক গঠন

আঁঠুৰ চাৰিওফালে সাধাৰণতে কেইবাটাও চিষ্টিক গঠন পোৱা যায়, য’ত টেণ্ডন শ্বীথ চিষ্ট আৰু চাইন’ভিয়াল বাৰ্ছা আদি অন্তৰ্ভুক্ত। টেণ্ডন শ্বীথ চিষ্ট হৈছে ঘন আঁহযুক্ত সংযোগী কলাৰ ৰেখাৰে আবৃত আৰু শ্লেষ্মা থকা বিনাইন অস্বাভাৱিকতা।

পপ্লিটিয়াল চিষ্ট (অৰ্থাৎ বেকাৰৰ চিষ্ট) হৈছে শৰীৰৰ আটাইতকৈ সাধাৰণ চাইন’ভিয়াল চিষ্ট। ইয়াৰ উৎপত্তি গেষ্ট্ৰ’ক্নেমিয়াছ পেশীৰ মধ্যম মূৰ আৰু চেমিমেম্ব্ৰেন’ছাছ টেণ্ডনৰ মাজৰ বাৰ্ছাৰ পৰা হয়। পপলিটিয়াল চিষ্ট সাধাৰণতে লক্ষণবিহীন যদিও প্ৰায়ে আঁঠুৰ ইন্ট্ৰা-আৰ্টিকুলাৰ ডিছঅৰ্ডাৰৰ সৈতে জড়িত।

আঁঠুৰ আগফালে চাৰিটা সাধাৰণ বাৰ্চা থাকে। চুপ্ৰাপেটেলাৰ বাৰ্ছা আঁঠুৰ কেপচুলৰ ওচৰত থাকে আৰু ৰেক্টাছ ফেম'ৰিছ টেণ্ডন আৰু ফেমাৰৰ মাজত থাকে আৰু বেছিভাগ প্ৰাপ্তবয়স্কৰ আঁঠুৰ গাঁঠিৰ সৈতে ইয়াৰ ট্ৰেফিক। প্ৰিপেটেলাৰ বাৰ্ছা পেটেলাৰ ঠিক আগফালে থাকে। তলৰ ইনফ্ৰাপেটেলাৰ বাৰ্ছা পেটেলাৰ টেণ্ডনৰ দূৰৱৰ্তী অংশ আৰু টিবিয়াল টিউবেৰ'চিটিৰ ওপৰত তলৰ অংশত থাকে, আনহাতে গভীৰ ইনফ্ৰাপেটেলাৰ বাৰ্ছা পেটেলাৰ টেণ্ডনৰ দূৰৱৰ্তী অংশ আৰু আগৰ টিবিয়াল টিউবেৰ'চিটিৰ মাজত গভীৰভাৱে থাকে। অতিমাত্ৰা ব্যৱহাৰ বা আঘাত, যেনে দীৰ্ঘদিন আঁঠু কঢ়াৰ ফলত তলৰ বাৰ্ছা প্ৰদাহ হ’ব পাৰে, আনহাতে আঁঠুৰ বৰ্ধিত গঠনৰ অতিমাত্ৰা ব্যৱহাৰে গভীৰ ইনফ্ৰাপেটেলাৰ বাৰ্ছা ফুলি উঠিব পাৰে, যেনে বাৰে বাৰে জপিয়াই বা দৌৰা।

আঁঠুৰ মধ্যৱৰ্তী দিশত হাঁহৰ ভৰিৰ বাৰ্ছা, চেমিমেম্ব্ৰেন’ছাছ বাৰ্ছা আৰু সুপ্ৰাপেটেলাৰ বাৰ্ছা আদিয়ে প্ৰধান। হাঁহৰ ভৰিৰ বাৰ্ছা পাৰ্শ্বীয় টিবিয়াল কলাটেৰেল লিগামেণ্টৰ টিবিয়াল ষ্টপ আৰু চিলাইৰ দূৰৱৰ্তী সংযোজন টেণ্ডন, পাতল মেৰুদণ্ড আৰু অৰ্ধটেণ্ডিনোছাছ পেশীৰ মাজত অৱস্থিত। চেমিমেম্ব্ৰেন’ছাছ বাৰ্ছা চেমিমেম্ব্ৰেন’ছাছ টেণ্ডন আৰু মধ্যৱৰ্তী টিবিয়াল কণ্ডাইলৰ মাজত থাকে আৰু সুপ্ৰাপেটেলাৰ বাৰ্ছা আঁঠুৰ গাঁঠিৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ বাৰ্ছা আৰু ই পেটেলাৰ ওপৰত আৰু চতুৰ্ভুজ পেশীৰ গভীৰ পৃষ্ঠত অৱস্থিত।

০৫ সংযুক্ত গতিৰ পৰিসৰ

সক্ৰিয় আঁঠুৰ মোচন মূল্যায়ন কৰিবলৈ ৰোগীক প্ৰৱল অৱস্থা গ্ৰহণ কৰিবলৈ দিয়ক আৰু আঁঠুটোক সৰ্বাধিক মোচন কৰিবলৈ দিয়ক যাতে গোৰোহাটো গ্লুটিয়াল খাঁজৰ যিমান পাৰি ওচৰত থাকে; মোচনৰ স্বাভাৱিক কোণ প্ৰায় ১৩০°।

আঁঠুৰ প্ৰসাৰণৰ মূল্যায়ন কৰিবলৈ ৰোগীক বহি থকাৰ অৱস্থা ল’বলৈ দিয়ক আৰু আঁঠুৰ প্ৰসাৰণ সৰ্বাধিক কৰক। আঁঠুটো পোন ভৰিৰ বাহিৰলৈ বা নিৰপেক্ষ অৱস্থান (০°)ৰ বাহিৰলৈ বৃদ্ধি কৰাটো কিছুমান ৰোগীৰ বাবে স্বাভাৱিক যদিও ইয়াক হাইপাৰএক্সটেনচন বুলি কোৱা হয়। ৩°-৫°তকৈ অধিক নহয় অতিমাত্ৰা সম্প্ৰসাৰণ এটা স্বাভাৱিক উপস্থাপন। এই পৰিসৰৰ বাহিৰৰ হাইপাৰএক্সটেনচনক আঁঠুৰ ৰেট্ৰ’ফ্লেক্সন বোলা হয় আৰু ই এক অস্বাভাৱিক উপস্থাপন।

হোমাছ পৰীক্ষাত কোৱাড্ৰিচেপছ আৰু হিপ ফ্লেক্সাৰৰ নমনীয়তা পৰীক্ষা কৰা হয়।

যদি হিপ ফ্লেক্সন কন্ট্ৰেক্টৰ থাকে, তেন্তে ড্ৰেপিং তলৰ অংশৰ উৰুটো পৰীক্ষাৰ টেবুলৰ সৈতে ফ্লাছ বা তললৈ নহয়, চিলিঙৰ ফালে কোণ হ’ব।

পৰীক্ষাৰ টেবুলৰ লগত ওলমি থকা উৰুৰ কোণে নিতম্বৰ মোচন সংকোচনৰ মাত্ৰা প্ৰতিফলিত কৰে।

যদি কোৱাড্ৰিচেপছৰ টানতা থাকে তেন্তে ড্ৰেপৰ তলৰ ভৰিখন পৰীক্ষাৰ টেবুলৰ পৰা আঁতৰত কোণত থাকিব। মাটিৰ প্লাম্ব ৰেখাৰ সৈতে ভৰিৰ তলৰ অংশটো ড্ৰেপিং কৰি গঠন কৰা কোণটোৱে চতুৰ্ভুজৰ টানৰ মাত্ৰা প্ৰতিফলিত কৰে।

০৬) যৌথ স্থিৰতাৰ মূল্যায়ন

। ৰোগীক শুই থকা অৱস্থাত, আক্ৰান্ত নিতম্বটো ৪৫° লৈ, আঁঠুটো ৯০° লৈ মোচোকা খাই আৰু ভৰিখন নিৰপেক্ষ অৱস্থাত ৰাখি পষ্টেৰিয়াৰ ড্ৰয়াৰ পৰীক্ষা কৰা হয় পৰীক্ষকে দুয়োখন হাতৰ বুঢ়া আঙুলি টিবিয়াল টিউবেৰ’চিটিত ৰাখি দুয়োখন হাতেৰে বৃত্তাকাৰ গ্ৰিপত ৰোগীৰ প্ৰক্সিমেল টিবিয়াটো ধৰি লয়। তাৰ পিছত প্ৰক্সিমেল টিবিয়াত পিছলৈ বল প্ৰয়োগ কৰা হয়। টিবিয়াৰ পিছফালে ০.৫-১ চে.মি.তকৈ অধিক বিচ্যুতি আৰু সুস্থ ফালৰ তুলনাত অধিক পিছফালৰ বিচ্যুতি হ’লে আঁঠুৰ পিছফালৰ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্টৰ আংশিক বা সম্পূৰ্ণ ফাটি যোৱাৰ ইংগিত পোৱা যায়।

কোৱাড্ৰিচেপছ এক্টিভ কনট্ৰেকচন টেষ্ট - ৰোগীৰ ভৰিখন স্থিৰ কৰে (সাধাৰণতে ভৰিৰ ওপৰত বহি থকা) আৰু ৰোগীক পৰীক্ষাৰ টেবুলত ভৰিখন আগলৈ ঠেলিবলৈ চেষ্টা কৰে (পৰীক্ষকৰ হাতৰ প্ৰতিৰোধৰ বিপৰীতে), এই কৌশলৰ ফলত কোৱাড্ৰিচেপছ পেশী সংকোচন হয়, যাৰ ফলত পিছফালৰ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্টৰ অভাৱত টিবিয়াৰ আগফালৰ অংশ কমেও ২ মিলিমিটাৰ স্থানান্তৰিত হ'ব আঁঠু।

টিবিয়াল বাহ্যিক ঘূৰ্ণন পৰীক্ষা - টিবিয়াল বাহ্যিক ঘূৰ্ণন পৰীক্ষাৰ দ্বাৰা পশ্চাদ পাৰ্শ্বীয় কোণত হোৱা আঘাত আৰু পশ্চাৎ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্টৰ আঘাতৰ উপস্থিতি ধৰা পেলাব পাৰি। আঁঠুৰ মোচন ৩০° আৰু ৯০° ত টিবিয়া নিষ্ক্ৰিয়ভাৱে বাহ্যিকভাৱে ঘূৰি থাকে। যদিহে আক্ৰান্ত ফালটো সুস্থ ফালতকৈ ১০°-১৫° বেছিকৈ বাহ্যিকভাৱে ঘূৰি থাকে তেন্তে পৰীক্ষাটো পজিটিভ হয়। আঁঠুৰ মোচনত ৩০° পজিটিভ আৰু ৯০° নেগেটিভ হ’লে সাধাৰণ পিএলচি আঘাতৰ কথা বুজা যায়, আৰু ৩০° আৰু ৯০° দুয়োটাতে পজিটিভ হ’লে পশ্চাদ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্ট আৰু পষ্টেৰ’লেটেৰেল কমপ্লেক্স দুয়োটাতে আঘাত পোৱাৰ কথা বুজা যায়।

০৭) পেৰিয়াৰ্টিকুলাৰ লিগামেণ্ট

গাঁঠিৰ কেপচুল লিগামেণ্ট

পেটেলাৰ লিগামেণ্ট, মধ্যৱৰ্তী পেটেলাৰ লিগামেণ্ট, পাৰ্শ্বীয় পেটেলাৰ লিগামেণ্ট

ইন্ট্ৰাকেপচুলাৰ লিগামেণ্ট

আগফালৰ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্ট, পশ্চাদ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্ট

এক্সট্ৰাকেপচুলাৰ লিগামেণ্ট

মধ্যৱৰ্তী কলাটেৰেল লিগামেণ্ট, পাৰ্শ্বীয় কলাটেৰেল লিগামেণ্ট, পপলিটিয়াল তিৰ্যক লিগামেণ্ট, ফাইবুলাৰ কলাটেৰেল লিগামেণ্ট

০৮) গাঁঠিৰ স্নায়ুতন্ত্ৰ

নিউৰ’ভেছকুলাৰ গঠন

পপ্লিটিয়াল ধমনী, পপপ্লিটিয়াল শিৰা আৰু টিবিয়াল নাৰ্ভ (চিয়াটিক নাৰ্ভৰ এটা ধাৰাবাহিকতা) থকা এটা নিউৰ'ভেছকুলাৰ বাণ্ডিল আঁঠুৰ গাঁঠিৰ ঠিক পিছফালে যাত্ৰা কৰে।

সাধাৰণ পেৰ’নিয়াল নাৰ্ভ হৈছে ছাইটিক নাৰ্ভৰ পাৰ্শ্বীয় শাখা।

০৯) সংশ্লিষ্ট পেশী

এণ্টেৰিয়ৰ লেটাৰেল

কোৱাড্ৰিচেপছত ৰেক্টাছ ফেম’ৰিছ, ভাষ্টাছ মেডিয়ালিছ, ভাষ্টাছ লেটাৰেলিছ আৰু ইন্টাৰমেডিয়াছ ফেম’ৰিছ থাকে।

পিছফালৰ ফাল

হামষ্ট্ৰিংছ

বাইচেপছ ফেম'ৰিছ, চেমিটেণ্ডিনোছাছ আৰু চেমিমেম্ব্ৰেন'ছাছ অন্তৰ্ভুক্ত;

গেষ্ট্ৰ’ক্নেমিয়াছ।

এণ্টেৰ’মিডিয়াল

টিবিয়ালিছ এণ্টেৰিয়ৰ।

আঁঠুৰ গাঁঠিৰ স্থিৰতা বজাই ৰখা পেশী, য’ত কোৱাড্ৰিচেপছ, চিলাই পেশী, হামষ্ট্ৰিং, পাতল মেৰুদণ্ডৰ পেশী, বাইচেপছ ফেম’ৰিছ, চেমিটেণ্ডিনোছাছ, আৰু চেমিমেম্ব্ৰেন’ছাছ আদি অন্তৰ্ভুক্ত।

১০) শাৰীৰিক পৰীক্ষা

১/ দৃষ্টিশক্তি পৰীক্ষা

ৰোগীৰ আক্ৰান্ত ফাল আৰু বিপৰীত ফালে আঁঠুৰ গাঁঠিৰ গতিশীলতা আৰু প্ৰতিসমতা পৰ্যবেক্ষণ কৰক, আৰু স্থানীয়ভাৱে ফুলা, ছালৰ ৰং অস্বাভাৱিক, আৰু অস্বাভাৱিক খোজ কঢ়া আদি আছে নে নাই সেইটোলৈ মন কৰক।

২.পেলপেচন

ৰোগীৰ আক্ৰান্ত ফালটো যিমান পাৰি শিথিল অৱস্থাত ৰাখি বিষ আৰু ফুলাৰ স্থান, গভীৰতা, পৰিসৰ আৰু প্ৰকৃতি পৰীক্ষা কৰক।

৩/ সংগঠন

ৰোগীৰ সক্ৰিয় আৰু নিষ্ক্ৰিয় কাৰ্য্যকলাপৰ জৰিয়তে আঁঠুৰ গাঁঠিৰ গতিশীলতা পৰীক্ষা কৰা।

৪/ জোখ-মাখ কৰা

অংগটোৰ প্ৰতিটো খণ্ডৰ দৈৰ্ঘ্যৰ লগতে অংগটোৰ মুঠ দৈৰ্ঘ্য, পৰিধি, গাঁঠিৰ গতিৰ পৰিসৰ, পেশীৰ শক্তি, সংবেদন ক্ষেত্ৰ হেৰুৱা আদি জুখি ৰেকৰ্ড আৰু চিহ্নিত কৰা।

৫/ বিশেষ পৰীক্ষা

 - ভাসমান পেটেলা পৰীক্ষা: ৰোগীৰ আঁঠুৰ গাঁঠিত ইফিউচন আছে নে নাই পৰ্যবেক্ষণ কৰক।

প্ৰক্ৰিয়াটো পৰীক্ষা কৰা

তৰল পদাৰ্থ জমা হ’বলৈ সুপ্ৰাপেটেলাৰ বাৰ্ছা চেপি ধৰাৰ পিছত যদি আঁঠুৰ গাঁঠিত তৰল পদাৰ্থ থাকে তেন্তে পেটেলাটো তৰ্জনী আঙুলিৰে লাহে লাহে টিপি দিয়া হয় আৰু এবাৰ চাপ এৰি দিলে পেটেলাটো তৰল পদাৰ্থৰ উত্তাল বলৰ অধীনত ওপৰলৈ ওপঙি যাব আৰু যেতিয়া চাপটো এৰি দিয়া হ’ব তেতিয়া পেটেলাটোৱে প্লাৱন বলৰ বাবে পপিং বা ভাসমান অনুভূতি লাভ কৰিব

- ড্ৰয়াৰ পৰীক্ষা: ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্টৰ ক্ষতি হৈছে নেকি চাবলৈ।

এণ্টেৰিয়ৰ ড্ৰয়াৰ পৰীক্ষা: ৰোগীয়ে বিচনাত চেপেটাকৈ শুই থাকে, আঁঠুৰ মোচন ৯০ °, বিচনাত ভৰি চেপেটাকৈ থাকে, শিথিল হৈ থাকে। ৰোগীৰ ভৰিৰ বিপৰীতে পৰীক্ষক ইয়াক স্থিৰ কৰিবলৈ, হাত দুখনে আঁঠুৰ গাঁঠিৰ টিবিয়াল মূৰটো ধৰি, পোৱালিটোক সন্মুখলৈ টানিব, যেনে ৫ মিলিমিটাৰৰ সুস্থ ফালতকৈ টিবিয়াৰ আগফালৰ বিচ্যুতি পজিটিভ, পজিটিভৰ পৰা অনুমান কৰিব পাৰি যে আগফালৰ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্টৰ আঘাত (টোকা: লেচমেন পৰীক্ষাটো আঁঠুৰ মোচনৰ আগফালৰ ড্ৰয়াৰ পৰীক্ষা ৩০ °)।

পশ্চাদ ড্ৰয়াৰ পৰীক্ষা: ৰোগীয়ে পিঠিত শুই থাকে, আঁঠুটো ৯০° বেঁকা কৰে, দুয়োখন হাত আঁঠুৰ গাঁঠিৰ পিছফালে ৰাখে, বুঢ়া আঙুলিটো এক্সটেনচৰ ফালে ৰাখে, পোৱালিটোৰ প্ৰক্সিমেল মূৰটো বাৰে বাৰে পিছলৈ ঠেলি টানে আৰু টিবিয়াটো ফিমাৰত পজিটিভ হিচাপে পিছলৈ গতি কৰে, যাৰ পৰা অনুমান কৰিব পাৰি যে পশ্চাৎ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্টটো আংশিকভাৱে বা সম্পূৰ্ণৰূপে ফাটি গৈছে।

- গ্ৰাইণ্ডিং টেষ্ট: আঁঠুৰ মেনিস্কছৰ কোনো ক্ষতি হৈছে নে নাই সেয়া স্পষ্ট কৰিবলৈ।

আঁঠুৰ গাঁঠি পিহি লোৱা পৰীক্ষা: আঁঠুৰ গাঁঠিৰ পাৰ্শ্বীয় কলাটেৰেল লিগামেণ্ট আৰু মেনিস্কছৰ আঘাত পৰীক্ষা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা শাৰীৰিক পৰীক্ষা পদ্ধতি।

ৰোগীজন প্ৰল’ন অৱস্থাত থাকে আৰু আক্ৰান্ত আঁঠুটো ৯০° ত মোচোকা খাই থাকে।

১/ ঘূৰ্ণনীয় উত্তোলন পৰীক্ষা

পৰীক্ষকে পোৱালিটোক ৰোগীৰ উৰুত হেঁচা মাৰি ধৰি দুয়োহাতেৰে গোৰোহাটো ধৰি পোৱালিটোক পোৱালিটোৰ দীৰ্ঘ অক্ষৰ কাষেৰে তুলি লয়, একে সময়তে আভ্যন্তৰীণ আৰু বাহ্যিক ঘূৰ্ণন গতিবিধি কৰে; যদি আঁঠুৰ দুয়োফালে বিষ হয়, তেন্তে ই পাৰ্শ্বীয় কলাটেৰেল লিগামেণ্টৰ আঘাত বুলি সন্দেহ কৰা হয়।

২/ ঘূৰ্ণনীয় সংকোচন পৰীক্ষা

পৰীক্ষকে আক্ৰান্ত অংগটোৰ ভৰিখন দুয়োহাতেৰে ধৰি ৰাখে, যাতে আক্ৰান্ত আঁঠুটো ৯০° ত মোচোকা খায় আৰু পোৱালিটো ভৰিখন ওপৰলৈ লৈ উলম্ব অৱস্থাত থাকে। তাৰ পিছত আঁঠুৰ গাঁঠিটো তললৈ চেপি লৈ পোৱালিটোক একে সময়তে ভিতৰলৈ আৰু বাহিৰলৈ ঘূৰাই দিব। আঁঠুৰ গাঁঠিৰ ভিতৰ আৰু বাহিৰৰ ফালে বিষ হ’লে ভিতৰ আৰু বাহিৰৰ মেনিস্কছৰ ক্ষতি হোৱাৰ ইংগিত পোৱা যায়।

যদি আঁঠুটো অত্যন্ত মোচনত থাকে, তেন্তে পশ্চাদ শিংৰ মেনিস্কাছ ফাটি যোৱাৰ সন্দেহ কৰা হয়; যদি ই ৯০° ত থাকে, তেন্তে মধ্যৱৰ্তী ফাটি যোৱাৰ সন্দেহ কৰা হয়; যদি পোন অৱস্থানৰ কাষ চাপিলে বিষ হয়, তেন্তে আগফালৰ শিং ফাটি যোৱাৰ সন্দেহ কৰা হয়।

- পাৰ্শ্বীয় চাপ পৰীক্ষা: পাৰ্শ্বীয় কলাটেৰেল লিগামেণ্টৰ ক্ষতিৰ বাবে ৰোগীক নিৰীক্ষণ কৰা।

আঁঠুৰ পাৰ্শ্বীয় আঁঠুৰ চাপ পৰীক্ষা হৈছে আঁঠুৰ পাৰ্শ্বীয় কলাটেৰেল লিগামেণ্ট পৰীক্ষা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা শাৰীৰিক পৰীক্ষা।

অৱস্থান: ৰোগীয়ে পৰীক্ষাৰ বিচনাত শুই থাকে, আৰু আক্ৰান্ত অংগটো লাহে লাহে অপহৰণ কৰা হয় যাতে আক্ৰান্ত তলৰ ভৰিখন বিচনাৰ বাহিৰত ৰখা হয়।

গাঁঠিৰ অৱস্থান: আঁঠুটো সম্পূৰ্ণৰূপে বহল অৱস্থাত আৰু ৩০° মোচোকা খোৱা অৱস্থাত ৰখা হয়।

বল প্ৰয়োগ: ওপৰৰ আঁঠুৰ দুটা অৱস্থানত পৰীক্ষকে ৰোগীৰ ভৰিৰ তলৰ অংশটো দুয়োহাতেৰে ধৰি ক্ৰমে মধ্য আৰু পাৰ্শ্বীয় ফালে চাপ প্ৰয়োগ কৰে, যাতে আঁঠুৰ গাঁঠিটো নিষ্ক্ৰিয়ভাৱে অপহৰণ বা আকৰ্ষণ কৰা হয়, অৰ্থাৎ ভেলগাছ আৰু ভলগাছ পৰীক্ষা কৰা হয় আৰু সুস্থ ফালৰ সৈতে তুলনা কৰা হয়।

যদি ষ্ট্ৰেছ প্ৰয়োগ প্ৰক্ৰিয়াৰ সময়ত আঁঠুৰ গাঁঠিত বিষ হয়, বা যদি ওলোটা আৰু ইভাৰচন এংগেল স্বাভাৱিক পৰিসৰৰ বাহিৰত থকা দেখা যায় আৰু পপিং অনুভূতি হয়, তেন্তে ইয়াৰ পৰা অনুমান কৰিব পাৰি যে পাৰ্শ্বীয় কলাটেৰেল লিগামেণ্টৰ মচলা বা ফাটি গৈছে। যেতিয়া বাহ্যিক ঘূৰ্ণনৰ চাপ পৰীক্ষা ধনাত্মক হয়, তেতিয়া ইয়াৰ পৰা বুজা যায় যে মধ্যৱৰ্তী পোন দিশটো অস্থিৰ, আৰু মধ্যৱৰ্তী কলাটেৰেল লিগামেণ্ট, মধ্যৱৰ্তী মেনিস্কাছ আৰু গাঁঠিৰ কেপচুলৰ ক্ষত থাকিব পাৰে; যেতিয়া আভ্যন্তৰীণ ঘূৰ্ণনৰ চাপ পৰীক্ষা ধনাত্মক হয়, তেতিয়া ই ইংগিত দিয়ে যে পাৰ্শ্বীয় পোন দিশটো অস্থিৰ, আৰু পাৰ্শ্বীয় মেনিস্কাছ বা আৰ্টিকুলাৰ পৃষ্ঠৰ কাৰ্টিলেজত আঘাত হ'ব পাৰে।

১১) আঁঠুৰ ইমেজিং

১/ এক্স-ৰে পৰীক্ষা

হাড়ভঙা আৰু ডিজেনেৰেটিভ অষ্টিঅ’আৰ্থ্ৰপেথী পৰীক্ষা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ওজন বহন কৰা (থিয় হৈ থকা) অৱস্থান আঁঠুৰ সংযোগী সন্মুখ আৰু কাষৰ দৃশ্য ফিল্মে হাড়, আঁঠুৰ গাঁঠিৰ ফাঁক ইত্যাদি পৰ্যবেক্ষণ কৰিব পাৰে।

২) কম্পিউটাৰ ট'ম'গ্ৰাফী (CT)

চিটি স্কেনে হাড়ৰ সমস্যা আৰু সূক্ষ্ম ভাঙন নিৰ্ণয় কৰাত সহায় কৰিব পাৰে। বিশেষ ধৰণৰ চিটি স্কেনৰ দ্বাৰা গাউট সঠিকভাৱে চিনাক্ত কৰিব পাৰি, যদিও গাঁঠিটো প্ৰদাহ নহয়।

৩/ আল্ট্ৰাছাউণ্ড

আঁঠুৰ ভিতৰত আৰু চাৰিওফালে থকা কোমল কলাৰ গঠনৰ বাস্তৱ সময়ৰ ছবি উৎপন্ন কৰিবলৈ শব্দ তৰংগ ব্যৱহাৰ কৰে। আল্ট্ৰাছাউণ্ডে ৰোগজনিত পৰিৱৰ্তন যেনে গাঁঠিৰ প্ৰান্তত হাড়ৰ মাষ্ট’ইড, কাৰ্টিলেজৰ অৱক্ষয়, চাইন’ভাইটিছ, গাঁঠিৰ এফিউজন, পপ্লিটিয়াল ফ’ছা ফুলা, আৰু মেনিস্কেল বাল্জিং কল্পনা কৰিব পাৰে।

৪) মেগনেটিক ৰেজোনেন্স ইমেজিং (MRI)

এই পৰীক্ষাই কোমল কলাৰ আঘাত, যেনে লিগামেণ্ট, টেণ্ডন, কাৰ্টিলেজ আৰু পেশী নিৰ্ণয় কৰাত সহায় কৰে।

পৰীক্ষাগাৰৰ পৰীক্ষা: যদি চিকিৎসকে সংক্ৰমণ বা প্ৰদাহৰ সন্দেহ কৰে, তেন্তে তেজৰ পৰীক্ষা আৰু কেতিয়াবা আৰ্থ্ৰ’চেণ্টেছিছ°, যিটো পদ্ধতি পৰীক্ষাগাৰত বিশ্লেষণৰ বাবে আঁঠুৰ গাঁঠিৰ পৰা সামান্য পৰিমাণৰ তৰল পদাৰ্থ আঁতৰাই পেলোৱা হয়, তাৰ প্ৰয়োজন হ’ব পাৰে।

১২) গাঁঠিৰ বিষৰ সাধাৰণ কাৰণ

১/ আঘাত সম্পৰ্কীয়

লিগামেণ্টৰ আঘাত যেনে আগফালৰ আৰু পিছফালৰ ক্ৰুচিয়েট লিগামেণ্ট আৰু পাৰ্শ্বীয় কলাটেৰেল লিগামেণ্টৰ ষ্ট্ৰেইন আৰু ছিদ্ৰ; মেনিস্কছৰ আঘাত; পেটেলাৰ টেণ্ডোনাইটিছ আৰু চকুলো; হাড়ৰ ভাঙন ইত্যাদি।

২/ বাতবিষ সম্পৰ্কীয়

গাঁঠিৰ কাৰ্টিলেজৰ ক্ষয়-ক্ষতিৰ ফলত হোৱা অষ্টিঅ’আৰ্থাইটিছ; ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতাই গাঁঠিবোৰত আক্ৰমণ কৰাৰ ফলত বাতবিষ হয়; গাউটৰ কাৰণ হ’ল উচ্চ ইউৰিক এচিডৰ পৰা স্ফটিক গঠন হৈ গাঁঠিবোৰত প্ৰভাৱ পেলায়।

৩/ অন্যান্য কাৰণ

ছাইনোভাইটিছৰ ফলত গাঁঠিৰ বিষ আৰু ফুলা; পেটেলাৰ সমস্যা যেনে ডিচলকেচন আৰু কাৰ্টিলেজৰ পৰিধান; গাঁঠিত আক্ৰমণ কৰা টিউমাৰ; প্ৰদাহ আদিৰ ফলত হোৱা এডিমা; দীৰ্ঘদিন ধৰি বেয়া ভংগীমা; আঁঠুৰ বাহিৰৰ অংশত বিষ হোৱা পুনৰাবৃত্তিমূলক ঘৰ্ষণৰ ফলত হোৱা ইলিঅ’টিবিয়াল ফেচিয়া চিনড্ৰম।

১৩) সাধাৰণতে ব্যৱহৃত চিকিৎসা পদ্ধতি

১.ৰক্ষণশীল চিকিৎসা

-জিৰণি লওক আৰু ব্ৰেকিং কৰক

-ঠাণ্ডা আৰু গৰম কম্প্ৰেছ

-ড্ৰাগ থেৰাপী

-শাৰীৰিক চিকিৎসা

-ব্যায়াম চিকিৎসা

-সহায়ক যন্ত্ৰৰ ব্যৱহাৰ

২.অস্ত্ৰোপচাৰ

-আৰ্থ্ৰস্কপিক অস্ত্ৰোপচাৰ

-আৰ্থ্ৰপ্লাষ্টি

৩.অন্য চিকিৎসা

-পৰম্পৰাগত চীনা চিকিৎসা (TCM)

-ইনজেকচন থেৰাপী